EXAMINATION OF PRIMARY SCHOOL TURKISH TEXTBOOKS IN TERMS OF LISTENING/WATCHING SKILLS IN THE 2024 PRIMARY SCHOOL TURKISH COURSE TEACHING PROGRAM
İLKOKUL TÜRKÇE DERS KİTAPLARININ 2024 İLKOKUL TÜRKÇE DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMINDAKİ DİNLEME/İZLEME BECERİLERİ AÇISINDAN İNCELENMESİ


DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.16971444Keywords:
Listening Skills, Primary School Turkish Education, Teaching Program, Book ReviewAbstract
Primary school is a critical educational stage where students acquire basic knowledge, skills and behaviors. In this period, the foundations of language teaching and language skills are also laid. The Turkish language course, which is the basic course in the context of language teaching in Turkey, covers four basic language skills: listening/watching, speaking, reading and writing. Especially at the first-grade level, students learn to read and write while developing their existing listening and speaking skills. However, the acquisition of other language skills in this process is usually built on the default listening skill, which makes the systematic development of listening skills even more important. Accordingly, the aim of this study is to examine the listening activities in primary school 1st grade Turkish textbooks in line with the listening/watching learning outcomes in the Turkish Language Teaching Program. The research is descriptive and document analysis method was used. The data sources are the Turkish Curriculum for the Turkish Lesson for the year 2024 and the Turkish textbooks for the first reading, writing and first grade. The data were collected through the “Listening/Watching Texts Analysis Form” developed by the researchers and analyzed by descriptive analysis method. Thanks to this method, the relationship between the listening/watching activities in the books and the learning outcomes of the curriculum was revealed in detail. In the analysis process, the way each learning outcome was represented in the books was determined, the data were categorized systematically, and the findings were supported by explanatory tables. When the Primary Reading and Writing Books (1-2) were analyzed, it was determined that there were 16 texts in total and the majority of these texts were listening to texts. Within the scope of Turkish Textbooks (1-2), it was determined that the number of texts included in each theme was low (4), and although some texts were presented as listening texts, they had the characteristics of watching texts in terms of content. This situation can be considered as an effort to give more space to the monitoring skills in the curriculum. In general, it was concluded that in both types of books, learning outcomes related to compliance with listening rules and basic prediction-inference skills were represented more; on the other hand, higher level learning outcomes focused on analytical, critical and evaluation were limited.
References
Akyol, H. (2010). Yeni programa uygun Türkçe öğretim yöntemleri (3. baskı). Ankara: Pegem Akademi.
Arı, G. (2011). Türkçe (6, 7, 8. sınıf) ders kitaplarındaki okuma ve dinleme/izleme metinleri ile yazma görevleri arasındaki tür uyumu. Turkish Studies- International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 6(3), 489-511.
Aytan, T., Güneş, G., ve Uysal, G. (2018). 6.Sınıf Türkçe ders kitabındaki dinleme metinlerinin öğrencilerin söz varlığına etkisi. Uluslararası Ders Kitapları ve Eğitim Materyalleri Dergisi, 1 (1), 1-11.
Bıçak, N. ve Alver, M. (2018). 2018 Türkçe Dersi Öğretim Programı’na ilişkin öğretmen görüşleri. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 7(4), 2480-2501.
Brownell, J. (2015). Listening: Attitudes, principles, and skills (Subscription). Routledge.
Cossitt, M. (1978). Curriculum Guide For Elementary Language Arts. Alberta Education.
Çaylı, C., ve Göçer, A. (2016). Ortaokul Türkçe derslerinde işlenilen müstakil dinleme metinlerine yönelik öğretmen uygulamalarının değerlendirilmesi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(3), 517-535.
Çeçen, M. A. ve Çiftçi, Ö. (2007). İlköğretim 6. sınıf Türkçe ders kitaplarında yer alan metinlerin tür ve tema açısından incelenmesi. Millî Eğitim Dergisi, 173, 39–49.
Çiftçi, M. (2001). Dinleme eğitimi ve dinlemeyi etkileyen faktörler. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(2), 165-177.
Delican, B. ve Temizyürek, F. (2016). İlkokul Türkçe ders kitaplarında yer alan metinlerin tür ve tema açısından incelenmesi. Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(3), 842-856.
Demirel, Ö. ve Şahinel, M. (2006). Türkçe ve sınıf öğretmenleri için Türkçe öğretimi (6. baskı). Pegem Akademi Yayıncılık.
Demirel, Ö. ve Kıroğlu, K. (2005). Eğitim ve ders kitapları. Ö. Demirel ve K. Kıroğlu, (Editör), Konu alanı ders kitabı incelemesi içinde (s. 4-12). Ankara: Pegem A Yayıncılık.
Deniz, K., Tarakcı, R., ve Karagöl, E. (2019). Dinleme/izleme kazanımları açısından ortaokul Türkçe ders kitapları. Avrasya Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi, 3(1), 18-32.
Doğan, F. N. (2024). Türkçe Ders Kitaplarındaki Dinleme/İzleme Metinlerine Yönelik Etkinlikler. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, (41), 19-37.
Durukan, E. (2013). Öğretmen görüşleri açısından Türkçe dersi öğretim programı kazanımları. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, 5(8), 1-14.
Ensar, F. 2002. İlköğretim 6. sınıf Türkçe ders kitaplarındaki metin altı soruları üzerine bir inceleme. [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Gazi Üniversitesi.
Epçaçan, C., ve Erzen, M. (2008). İlköğretim Türkçe dersi öğretim programının değerlendirilmesi. Journal of International Social Research (Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 1(4), 182-202.
Goh, C. (2008). Metacognitive instruction for second language listening development: Theory, practice and research implications. RELC Journal, 39(2), 188-213.
Goh, C., & Taib, Y. (2006). Metacognitive instruction in listening for young learners. ELT Journal, 60(3), 222-232.
Göğüş, B. (1978). Orta dereceli okullarımızda Türkçe ve yazın eğitimi. Gül Yayınevi.
Güleryüz, H. (2003). Yaratıcı çocuk edebiyatı. Pegem Yayıncılık.
Güneş, F. (2002). Ders kitaplarının incelenmesi. Ocak Yayınları.
Halis, İ. (2002). Öğretim Teknolojileri ve Materyal Geliştirme. Nobel Yayınları.
Halitoğlu, V. (2021). Türkçe ders kitabı dinleme/izleme metin etkinliklerinin Türkçe dersi öğretim programında yer alan kazanımlarla uyuşma düzeyleri. Journal of History School, 55, 4406-4431.
Hampleman, R. (1958). Comprasion of listening and reading comprehension ability of 4th and 6th grade pupils. Elementary English, XXXI, 49-53
İncekara, R., ve Alver, M. (2023). İlkokul ve ortaokul Türkçe ders kitaplarındaki dinleme/izleme metinlerinin tür ve kazanımlara uygunluğunun incelenmesi. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, 15(29), 504-528.
İşeri, K. ve Baştuğ, M. (2016). Yeni Türkçe dersi öğretim programının değerlendirilmesi. International Journal of Language Academy, 4(4), 17-35.
Johnson, O. K. (1951). The effect of classroom training upon listening comprehension. The Journal of Communication, I, 57-62.
Keray Dinçel, B. (2019). Türkçe (5, 6, 7, 8) Ders Kitaplarında Dinleme Etkinlikleri. International Journal of Languages’ Education and Teaching, 7(1), 40-54.
Kurt, N. 1999. Türkçe dersi kitaplarının niteliği. [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Ankara Üniversitesi.
Kurudayıoğlu, M. ve Soysal, T. (2018). İlkokul Türkçe 1 ders kitabının öğretim programındaki temel beceriler açısından incelenmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 6(3), 670-683.
Küçükahmet, L. (2011). Eğitim programlarında ders kitabının yeri. L. Küçükahmet (Editör), Konu alanı ders kitabı inceleme kılavuzu (3.Baskı), içinde (s. 2-16). Ankara: Nobel Yayınları.
Livingstone, S. (2018). Critical reflections on the benefits of ICT in education. Oxford Review of Education, 44(3), 299–315.
MEB (2024a). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Ortak Metni. https://tymm.meb.gov.tr/ortak-metin ( Erişim Tarihi: 01.09.2024).
MEB (2024b). İlkokul Türkçe Dersi Öğretim Programı (1.,2.,3. ve 4. Sınıflar). https://mufredat.meb.gov.tr/ (Erişim Tarihi: 01.07.2024).
Mackay, I., (1997). Dinleme Becerisi. (Çev.: Aksu Bora ve Onur Cançolak). İlknur Kültür ve Sanat Ürünleri Ltd. Şti.
Melanlıoğlu, D. (2012) Dinleme becerisinin geliştirilmesinde ailenin rolü. Sosyal Politika Çalışmaları, 7(29), 65-77.
Özbay, M. (2003). Öğretmen görüşlerine göre ilköğretim okullarında Türkçe öğretimi. Gölge Ofset Matbaacılık.
Özbay, M. (2005). Bir dil becerisi olarak dinleme eğitimi. Akçağ Yayınları.
Özkanal, Ü. ve Bayrak, E. (2016). İlkokul Türkçe çalışma kitaplarındaki dinleme etkinliklerinin zihinsel becerilere göre dağılımı. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi (KEFAD), 17(1), 201-220.
Rost, M. (2024). Teaching and researching listening. Routledge.
Sever, S. (2000). Türkçe öğretimi ve tam öğrenme. Anı Yayınları.
Schmidt, R. (1990). The role of consciousness in second language learning. Applied Linguistics, 11(2), 129-158.
Türkben, T. (2019). Türkçe ders kitaplarındaki metin resimlerinin incelenmesi. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(2), 650-672.
Umagan, S. (2007). Dinleme. Ahmet Kırkkılıç ve Hayati Akyol (Editör), İlköğretimde Türkçe Öğretimi içinde (s. 149-163). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
Uzun, O., Aytan, T. ve Ungan, S. (2022). Türkçe Ders kitaplarında yer alan dinleme/izleme metni ve etkinliklerinin Türkçe öğretim programı doğrultusunda incelenmesi. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi (13), 366-401.
Vandergrift, L., & Tafaghodtari, M. H. (2010). Teaching L2 learners how to listen does make a difference: An empirical study. Language learning, 60(2), 470-497.
Vandergrift, L., & Goh, C. (2012). Teaching and learning second language listening: Metacognition in action. New York, Routledge.
Varış, F. (1976). Eğitimde program geliştirme. Ankara Üniversitesi Eğitim Fakültesi Yayınları.
Yıldız, C. (2013). Ana dili öğretimi. C. Yıldız, (Editör), Yeni öğretim programına göre kuramdan uygulamaya Türkçe öğretimi içinde (s. 45-76). PegemA Yayınları.
Yalınkılıç, K. (2010). Bir öğretim aracı olarak ders kitabı. H. Ülper (Editör), Türkçe ders kitabı çözümlemeleri içinde (s. 3-19). Pegem A Yayınları.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2025 Socrates Journal of Interdisciplinary Social Studies

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.