ORDU İLİNDE MACERA TURİZMİ POTANSİYELİ: SWOT ANALİZİ VE GELİŞTİRME STRATEJİLERİ
ADVENTURE TOURISM POTENTIAL IN ORDU PROVINCE: A SWOT ANALYSIS AND DEVELOPMENT STRATEGIES
Anahtar Kelimeler:
Macera Turizmi, Ordu İli, Alternatif Turizm, SWOT Analizi, Doğa Turizmi.Özet
Macera turizmi, alternatif turizm türleri arasında son yıllarda hızlı büyüme gösteren ve deneyim odaklı turist talebini artıran dinamik bir segmenttir. Karadeniz Bölgesi’nde yer alan Ordu ili, kıyı, yayla, orman ve dağ topoğrafyasının sunduğu doğal çeşitlilik ile güçlü sivil toplum örgütlenmesini bir arada barındırması bakımından macera turizmi açısından dikkat çekici bir potansiyele sahiptir. Bu çalışmanın amacı, Ordu ilinin macera turizmi potansiyelini kurumsal yapı, faaliyet çeşitliliği ve mekânsal dağılım çerçevesinde analiz etmek ve ilin bu alandaki gelişim stratejilerine yönelik değerlendirmeler sunmaktır. Araştırma nitel araştırma deseni ile yürütülmüş; literatür taraması, doküman incelemesi ve sosyal medya içerik analizi yöntemleri kullanılmıştır. Bulgular, Ordu ilinde dağ ve doğa sporları, motor ve arazi sporları, su sporları, kamp-karavan, izcilik, avcılık-atıcılık ve atlı sporlar alanlarında faaliyet gösteren çok sayıda kulüp ve derneğin bulunduğunu göstermektedir. Özellikle motor ve arazi sporları alanında birçok ilçeye yayılan kulüp yapılanması, ilin bu alanda uzmanlaşma eğilimi taşıdığını ortaya koymaktadır. Çambaşı Kayak Merkezi, Boztepe Macera Parkı ve yayla turizmi alanları gibi fiziksel tesisler ile ulusal ve uluslararası spor organizasyonları, ilin etkinlik temelli macera turizmi kapasitesini desteklemektedir. SWOT analizi sonuçlarına göre doğal ve topoğrafik çeşitlilik ile örgütlü kurumsal yapı ilin güçlü yönlerini oluştururken; altyapı eksiklikleri, uzman insan kaynağı yetersizliği ve pazarlama stratejilerindeki sınırlılıklar zayıf yönler olarak öne çıkmaktadır. Çalışma, sürdürülebilirlik, koordinasyon ve stratejik planlama ekseninde geliştirilecek politikalarla Ordu’nun Karadeniz Bölgesi’nde rekabetçi bir macera turizmi destinasyonu olabileceğini ortaya koymaktadır.
Referanslar
Adventure Travel Trade Association. ATTA (2013). Adventure Tourism Market Study, The George Washington University
Adventure Travel Trade Association. ATTA (2018). Adventure Travel Trends Snapshot
Adventure Travel Trade Association (ATTA) (2023a). Adventure tourism definitions and standards. https://www.adventuretravel.biz
Adventure Travel Trade Association (ATTA) (2023). Adventure tourism market report 2023. Adventure Travel World Summit.
Adventure Travel Trade Association. ATTA (2025). Adventure Travel Market Sizing Report. Alınan yer: https://www.adventuretravel.biz/
Ahmed, Z., & Nihei, T. (2024). Assessing the environmental impacts of adventure tourism in the world’s highest mountains: A comprehensive review for promoting sustainable tourism in high-altitude areas. Journal of Advanced Research in Social Sciences and Humanities, 9(2), 1-15.
Allied Market Research. (2023). Adventure tourism market by type, activity, type of travelers, age group, sales channel: Global opportunity analysis and industry forecast, 2023-2032. Allied Market Research.
Alvarez-Sousa, A. (2018). The problems of tourist sustainability in cultural cities: Socio-political perceptions and interests management. Sustainability, 10(2), 503.
Arpacı, Ö., Zengin, B., & Batman, O. (2012). Karaman’ın mağara turizmi potansiyeli ve turizm açısından kullanılabilirliği. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, (2), 59-64
Avcıkurt, C. (2009). Turizm Sosyolojisi: Genel ve Yapısal Yaklaşım (3. Baskı). Ankara: Detay Yayıncılık
Aydın, B. (2025). Ordu İli Kırsal Turizm Potansiyelinin Doğa Temelli Kaynaklar Açısından Değerlendirilmesi, Uluslararası Akademik Birikim Dergisi, 8(2), 283-306
Ayuso, S. (2007). Comparing voluntary policy instruments for sustainable tourism: The experience of the Spanish hotel sector. Journal of Sustainable Tourism, 15(2), 144-159.
Babazade, Ü. (2017). Sualtı dalış turizmi paydaşları ile İzmir sualtı dalış turizmine yönelik bir SWOT analizi (Yüksek Lisans Tezi). Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Bahtiyar Karadeniz, C. (2018). Ordu İlinin Doğal Kaynaklara Dayalı Turizm Potansiyelinin Değerlendirilmesi, Journal of International Social Research 11(61):741-759.
Bahtiyar Karadeniz, C., & Sarı, S. (2018). Ordu ilinin doğal kaynaklara dayalı turizm potansiyelinin değerlendirilmesi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi,11(61), 742-760.
Bahtiyar Karadeniz, C. (2025). Ordu İli Kapsamında Turizm Alanında Sivil Toplum Kuruluşlarının Yapılaşmasına Bir Bakış. Gelecek Vizyonlar Dergisi,9(1. 37-54.
Balık, İ. (2017). Ordu’da Kıyı Alanı Kullanımı ve Deniz Ekosistemi Üzerine Etkileri. Kent Akademisi, 10(29), 31-47
Baytok, A., Pelit, E., & Soybalı, H. H. (2017). Alternatif Turizm Mi Turizmde Çeşitlilik Mİ? Kavramsal Bir Değerlendirme. Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Özel Sayı (IV), 1-14.
Beames, S., Mackenzie, S. H., & Raymond, E. (2022). How can we adventure sustainably? A systematized review of sustainability guidance for adventure tourism operators. Journal of Hospitality and Tourism Management, 50, 225-235.
Becken, S. (2014). Water equity-Contrasting tourism water use with that of the local community. Water Resources and Industry, 7-8, 9-22.
Beckman, E., Morse, S., & Smith, E. (2024). The economic impacts of adventure tourism on a rural community. Tourism Analysis, 29(3), 321-334.
Beedie, P. A. (2003). Mountain guiding and adventure tourism: Reflections on the choreography of the experience, Leisure Studies 22(2):147-167.
Beedie, P. A. (2008). Adventure Tourism as a ‘New Frontier’ in Leisure, World Leisure Journal 50(3):173-183.
Beşikçi, T. (2025). Doğa ve Macera Rekreasyonunda Risk, Güvenlik ve Yönetim, In book: Rekreasyon Bılımı ve Sporun Yenı Yönelımlerı (pp.105-134), Chapter: 6, Publisher: Serüven Yayınevi
Braun, V., & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77-101.
Buckley, R. (2006a). Adventure tourism. CABI Publishing.
Buckley, R. C. (2006b). Tourism as a conservation tool. In Tourism and protected areas (pp. 71-83). CABI.
Buckley, R. C. (2006). Adventure tourism research: A guide to the literature. Tourism Recreation Research, 31(2), 3-20.
Buckley, R. C. (2007). Adventure tourism products: Price, duration, size, skill, remoteness. Tourism Management, 28(6):1428-1433
Buckley, R. (2012a), Sustainable tourism: Research and reality, Journal Annals of Tourism Research, 39(2), 528-546
Buckley, R. (2012b). Rush as a key motivation in skilled adventure tourism: Resolving the risk recreation paradox. Tourism Management, 33(4), 961-970.
Buckley, R., Shakeela, A., & Weaver, D. (2014). Adventure tourism and local livelihoods. In R. Sharpley & D. J. Telfer (Eds.), Tourism and development (pp. 123-138). Routledge.
Butler, R. W. (1991). Tourism, environment, and sustainable development. Environmental Conservation, 18(3), 201-209.
Cohen, E. (1988). Authenticity and commoditization in tourism. Annals of Tourism Research, 15(3), 371-386.
Cole, S. (2014). Tourism and water: from stakeholders to rights holders, and what tourism businesses need to do. Journal of Sustainable Tourism, 22(1), 89-106.
Creswell, J. W., & Poth, C. N. (2018). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches (4th ed.). SAGE Publications.
Dangi, T. B., & Jamal, T. (2016). An integrated approach to “sustainable community-based tourism”. Sustainability, 8(5), 475.
Denzin, N. K. (1978). The research act: A theoretical introduction to sociological methods (2nd ed.). McGraw-Hill.
DERBİS (2026). Dernekler Bilgi Sistemi, https://www.siviltoplum.gov.tr/dernekler-bilgi-sistemi-derbis
Cohen, E. (1972). Toward A Socıology of Internatıonal Tourısm, Social Research, 39(1), Polıtıcal Economıcs (Sprıng),pp. 164-182
Deery, M., Jago, L., & Fredline, L. (2012). Rethinking social impacts of tourism research: A new research agenda. Tourism management, 33(1), 64-73.
Doğru Daştan, H. (2023). Destinasyon Planlamasında SWOT Analizi: İzmir Üzerine Sistematik Alanyazın Taraması, Turizm Akademik Dergisi, 10 (2), 265-284
Doran, A. (2016). Empowerment and women in adventure tourism: A negotiated journey. Journal of Sport & Tourism, 20(1), 57-80.
Duman, T., & Kozak, M. (2013). Türk Turizm Ürünü: Rekabet ve Farklılaştırma. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 24(1), 109-121. https://izlik.org/JA55JA34FK
EQASC European Quality Association for Sport and Outdoor Activities (2020). Adventure tourism standards and guidelines. EQASC.
Ersoy, H. Kırmacı, M. Z. Ve Fırat Ersoy, A. (2006). Yazkonağı Mağarası (Ünye-Ordu) Jeolojisi ve Oluşumu, Jeoloji Mühendisliği Dergisi, 30 (1).39- 48
Fink, A. (2019). Conducting research literature reviews: From the internet to paper (5th ed.). SAGE Publications.
Fortune Business Insights. (2026). Adventure Tourism Market Size, Share & Industry Analysis. Alınan yer: https://www.fortunebusinessinsights.com/adventure-tourism-market-107924
Fredman, P., & Margaryan, L. (2021). 20 years of Nordic nature-based tourism research: A review and future research agenda. Scandinavian Journal of Hospitality and Tourism, 21(2), 1-19.
Genot, H. (1995). Voluntary environmental codes of conduct in the tourism sector. Journal of Sustainable Tourism, 3(3), 166-172.
Grand View Research. (2026). Adventure tourism market size, share & trends analysis report. Grand View Research.
Gross, S. & Sand, M. (2020). Adventure tourism: a perspective paper, Tourısm Revıew, 75(1),153-157
Gülcan, B. (2004). Macera Turizminin Kapsamı ve Macera Turizminde Kaza Riski. Gazi Üniversitesi Ticaret ve Turizm Dergisi, 1 s: 18-38.
Hatipoğlu, Ş. C. (2021). Ordu İlinin Doğaya Dayalı Turizm Olanaklarının “Doğa Temelli Turizm İçin Doğal Kaynakların Ölçümü Modeli” ile Değerlendirilmesi. Mavi Atlas, 9(2), 92-107.
Hsu, C. H. ve Huang, S. (2008). Travel Motivation: A Critical Review of the Concept’s Development. In; A. G. Woodside ve D. Martin (Editörler), Tourism Management: Analysis, Behaviour and Strategy (ss. 14-28). Wallingford: CABI
Keng, K. A. ve Cheng, J. L. L. (1999). Determining Tourist Role Typologies: An Exploratory Study of Singapore Vacationers, Journal of Travel Research, 37 (4): 382-390
Lucintel. (2025). Macera Turizmi Pazar Raporu: 2031’e Kadar Trendler, Tahminler ve Rekabet Analizi. Alınan yer: https://tr.lucintel.com/adventure-tourism-market.aspx
Macfie EJ & Williamson EA (2010). Best Practice Guidelines for Great Ape Tourism, Lignes directrices pour de meilleures pratiques en matière de tourisme de vision des grands singes; Panduan Wisata Kera Besar. Williamson E (Editor) U.S. Fish and Wildlife Service. Occasional Paper of the IUCN Species Survival Commission,38.Gland, Switzerland: IUCN. http://www.primate-sg.org/ best.practices.htm
Maroudas, L., Kyriakaki, A., & Gouvis, D. (2004). A community approach to mountain adventure tourism development. Anatolia, 15(2), 141-156.
McKercher, B. (1992). Tourism as a conflicting land use. Annals of Tourism Research, 19(3), 467-481.
Mehmetoğlu, M. (2004). A Typology of Tourists from a Different Angle, International Journal of Hospitality & Tourism Administration, 5 (3): 69-90;
Melo, R. & Gomes, R. A (2017). Socio-cultural Approach to Understanding the Development of Nature Sports, in Sport Tourism: New Challenges in a Globalized World Edited: Ricardo Melo & Claude Sobry (pp.47-78). Cambridge Scholars Publishing
Ordu Büyükşehir Belediyesi. (2023). Ordu turizm raporu 2023. Ordu Büyükşehir Belediyesi Kültür ve Turizm Müdürlüğü.
Ordu Büyükşehir Belediyesi. (2025a). 18. Karadeniz Off-Road Kupası 4. Ayak Yarışları - Fatsa Etkinlik Raporu. Ordu Büyükşehir Belediyesi Kültür ve Turizm Müdürlüğü.
Ordu Büyükşehir Belediyesi. (2025b). 18. Karadeniz Off-Road Kupası 5. Ayak Yarışları - Ünye Etkinlik Raporu. Ordu Büyükşehir Belediyesi Kültür ve Turizm Müdürlüğü.
Ordu Valiliği. (2022). Ordu ili turizm potansiyeli ve gelişim stratejileri. Ordu Valiliği Yayınları.
Plog, S. C. (1974). Why Destination Areas Rise and Fall in Popularity, Cornell Hotel and Restaurant Administration Quarterly, 14 (4): 55-58.
Putnam, R. D. (1995). Bowling alone: America’s declining social capital. Journal of Democracy, 6(1), 65-78.
Rosenberg, A., Lynch, P. M., & Radmann, A. (2021). Sustainability comes to life: Nature-based adventure tourism in Norway. Frontiers in Sports and Active Living, 3, Article 686459.
Scott, D., Hall, C. M., & Gössling, S. (2021). From Djerba to Glasgow: have declarations on tourism and climate change made any difference? Journal of Sustainable Tourism, 30(9), 2111-2129.
Sand, M., & Gross, S. (2019). Tourism research on adventure tourism: Current themes and developments. Journal of Outdoor Recreation and Tourism, 28, 100261.
Seçilmiş, C. & Çorbacı, M. (2023). Macera turizminin seyahat niyetine etkisinde sosyal medya pazarlaması ve gelişmeleri kaçırma korkusunun aracılık rolü. Tourism and Recreation,5(2), 87-98.
Standeven, J., & De Knop, P. (1999). Sport Tourism. Champaign, IL: Human Kinetics.
Sung, H., Morrison, A. M., & O’Leary, J. T. (1997). Definition of adventure travel: Conceptual framework for empirical application from the providers’ perspective. Asia Pacific Journal of Tourism Research, 1(2), 47-67.
Swarbrooke, J., Beard, C., Leckie, S., & Pomfret, G. (2003). Adventure Tourism: The New Frontier. Butterworth-Heinemann.
Şengül, F., Akyüz, H. ve Uca, S. (2019). Doğal Kaynaklara Dayalı Turizm: Ordu İli ve Jukkasjarvi Örnekleri, Bayburt Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Dergisi, Özel Sayı,5,23-34
Think with Google (2024). Future of travel: 2040 predictions & trends. Google. https://www.thinkwithgoogle.com
Traue, B. (2004). Conceptualizing special interest tourism-frameworks for analysis, Tourism Management, 27(2):183-200
Tussyadiah, I. P., & Fesenmaier, D. R. (2009). Mediating tourist experiences: Access to places via shared videos, Annals of Tourism Research, 36(1), 24-40.
Türk, E., & Erdoğan, Y. (2022). Ulusal literatürde yer alan macera turizmi çalışmalarının incelenmesi. Kesit Akademi Dergisi, 8(32), 353-371.
UNWTO-World Tourism Organization (2014), Global Report on Adventure Tourism, UNWTO, Madrid.
URL 1. https://bilgece.net/Dernekler-52-ordu-2-f=spor-ve-spor-ile-ilgili-dernekler-p1
Xiang, Z., & Gretzel, U. (2010). Role of social media in online travel information search. Tourism Management, 31(2), 179-188.
Varnacı, U. F., & Somuncu, M. (2011). Kültürel peyzajın korunması ve turizm ilişkisi bağlamında yerel halkın görüşleri: Ihlara Vadisi örneği. Ankara Üniversitesi Çevrebilimleri Dergisi, 3(1), 1-18.
Weaver,D. B. (2001). Ecotourism as mass tourism: contradiction or reality?, Cornell Hotel and Restaurant Administration Quarterly, 42(2), 104-112
Weber, K. (2001). Outdoor adventure tourism: A review of research. Journal of Sport Management, 15(4), 360-377.
Weiler, B., & Hall, C. M. (1992). Special interest tourism. Belhaven Press.
Williams, P., & Soutar, G. N. (2009). Value, satisfaction and behavioral intentions in an adventure tourism context. Annals of Tourism Research, 36(3), 413-438.
Yan, Y., Ye, Q., Dong, J., & Li, T. (2025). Adventure tourism involvement and quality of life: The sequential mediating roles of experience quality and happiness in river tracing. Acta Psychologica, 262, 106173.
Yıldız, S. (2023). Metaverse ve Giyilebilir Teknolojilerin Macera Turizmine Yansıması: Metamacera Turizmi, International Journal of Commerce, Industry and Entrepreneurship Studies (Utisgad Journal), 3(1),1-27.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 Socrates Journal of Interdisciplinary Social Researches

Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.