MOSSAD’IN ULUSLARARASI OPERASYON STRATEJİLERİ ÜZERİNE BİR ANALİZ

AN ANALYSIS OF MOSSAD’S INTERNATIONAL OPERATIONAL STRATEGIES

Yazarlar

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.21371833

Anahtar Kelimeler:

Devlet, Güvenlik, İstihbarat, İsrail, Mossad

Özet

İstihbarat örgütleri devletlerarası ilişkilerde çok önemli bir yer işgal etmektedirler. Devletler ülke içinde ve uluslararası ilişkilerde genel güvenlik politikalarını temel olarak istihbarat alanındaki güçleri üzerine temellendirirler. Toplumsal anlamda devletleri güçlü kılan ekonomik, siyasal, askeri bürokratik yapılarındaki kurumsallaşma ve istikrarlı demokratik bir yönetim anlayışıdır. Fakat dünya devletleri içinde güçlü bir kurumsal yapıya sahip olmasına rağmen uluslararası alanda söz sahibi olamayan birçok devlet bulunmaktadır. Bu noktada ülkeleri dünya siyaset sahnesinde söz sahibi kılan etkenlerin başında operasyonel güce ve etkiye sahip oldukları istihbarat örgütleri gelmektedir. İstihbarat örgütlerinin işlevselliği iç kamuoyunda güvenliği ve rejimin devamlılığını sağlamanın yanında dış politikayı belirleyen, diplomatik ilişkileri domine eden bir etkiye de sahiptir. Savaşların, bölgesel çatışmaların ve sınır anlaşmazlıklarının eksik olmadığı günümüz dünyasında ülkeler savunma sanayilerini geliştirmelerinin yanında istihbarat örgütlerini geliştirmek zorunda kalmaktadır. İstihbarat sayesinde saldırılara karşı önleyici bir güce sahip olan devletler olabilecek çatışma ve saldırıların önüne geçecek bir güce ulaşmaktadırlar. Her türlü siber ya da askeri saldırılara karşı istihbarat gücü sayesinde dayanmaktadırlar. Araştırmada nitel araştırma yönetimi benimsenmiştir. Bunun yanında araştırma konumuzu teşkil eden Mossad, etki gücü bakımından dünya siyaset tarihinde oldukça derin izler bırakan operasyonlara imza atmış bir istihbarat örgütüdür. Gerçekleştirmiş olduğu ajanlık faaliyetleri ve diplomatik gücü sayesinde kurulduğu tarihten bu yana İsrail devletini ayakta tutan temel kurumların başında gelmektedir. Çalışma sonucunda varılan kanı; yaptığı operasyonlarla etrafına korku salan bir örgüt algısını veren Mossad,  başta Ortadoğu coğrafyasında sonra bütün dünyada operasyonel gücü ve oluşturmuş olduğu etki bakımından, İsrail devlet aklını, dış politikasını ve İsrail’in askeri gücünü büyük oranda şekillendirdiği sonucuna ulaşılmıştır.

Referanslar

Abdurrahmanlı, E. (2021). Siber istihbarat kapsamında: Echelon istihbarat sistemi. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, 8(3), 1216.

Almadhoun, M. (2021). Mısır ve Sudan ulusal güvenliği ekseninde Afrika kıtasına yönelik İsrail dış politikası: Etiyopya örneği [Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Medeniyet Üniversitesi.

Bacık, G.(2008). Ortadoğu’da güç savaşları: Hedef neden İran. Etkileşim Yayınları.

Cihangir, M. (2018). Çatışmaları aşarak dönüştürmek: Çatışma çözümüne giriş. Uluslararası Ekonomi Siyaset ve Toplum Bilimleri Dergisi, 1(1), 53-56.

Çil, A. (2013) İsrail’de toplumsal yapı: Evlilik ve aile [Yüksek Lisans Tezi]. Marmara Üniversitesi.

Dağdeviren, I. ve Kedikli, U. (2023). Devletin Güvenlik ve terörle mücadele aracı olarak istihbarat yöntemleri ve önemli uygulama örnekleri: İngiltere, ABD İsrail ve Türkiye. Abant Sosyal Bilimler Dergisi, 23(3), 1352-1360.

Demirci, P. (2024). Siber güvenlikte siber gözetim: Pegasus projesi. İstihbarat Çalışmaları ve Araştırmaları Dergisi, 3(2), 176-177.

Doğan, M. (2023). Modern uluslararası ilişkilerin vestfalya sistemi: Musul işgali örneğinde egemenliğin ihlali, yerli haklarının göz ardı edilmesi ve ortaçağ uygulamalarının genişletilmesi. Alternatif Politika, 15(2), 368-384.

Efegil, E. (2013). İsrail’in dış politikasının belirleyicileri. Ortadoğu Analiz, 5(49), 57-58.

Göksel, B. (2025). Cemal Abdunnasır Döneminde Mısır’da istihbarat: CIA ve MOSSAD faaliyetleri üzerinden bir analiz [Yüksek Lisans Tezi]. Hacı Bayram Veli Üniversitesi.

Güney, A.(2025). İsrail’in asimetrik savaş stratejisi. Kültür Medeniyet Vakfı.

Hashimova, L., & Şeyşane, V. (2025). Türkiye ve İsrail’in Suriye İç Savaşına Yönelik Politikalarının Karşılaştırmalı Analizi (2011-2022). Anadolu Strateji Dergisi, 7(2), 1-30. https://doi.org/10.5281/zenodo.18085676

Hubar, G. (2022). Terörizmle mücadelede örtülü operasyonlar: Mossad’ın hedefli suikasti Mahmoud al-Mabhouh Vakası. İstanbul Esenyurt Üniversitesi İşletme Ve Yönetim Bilimleri Fakültesi Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 2(1), 35-48.

Işık, C. M., Çırakoğlu, F., & Yıldız, Ç. (2025). Siyonizm faaliyetleri ve İsrail devleti’nin kurulması. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, 12(1), 266-275.

Johnson, L. K. (2010). National security intelligence. Oxford Universty Press.

Kaderli, D.T. (2025). İsrail’in Filistinli liderlere yönelik suikast politikasının filistin direnişine etkileri. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(Filistin Özel Sayısı), 459-463.

Karaağaç, Y. (2023). Stratejik istihbarat faaliyetine bir örnek: Mossad’ın idrar operasyonu. S. Zengin ve G. Köse (Ed.), VIII. Uluslararası Orta Doğu Sempozyumu: Beklentiler ve Belirsizlikler Sarmalında Orta Doğu: Bildiriler ve Özler Kitabı için.

Karahan, S. (2021). Siyonist öğretide vaat edilmiş topraklar. Ortadoğu Etütleri, 13(2), 177-213.

Khoshnood, A. & Hjizadeh, M. (2026) . İstihbarat sızması, karşı istihbarat ve İran-İsrail gizli mücadelesi. Küçük Savaşlar ve İsyanlar, 1-35.

Kılınç, T. (2018). Ortadoğu’ya dair yirmi tez. Ketebe Yayınları.

Kırık, A.M. (2025). Siber savaşların gölgesinde İsrail’in teknolojik gücü ve etik sorunlar. Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi, 15(2), 14-18.

Kutup, M. (1986). Çağdaş Fikir Akımları 1 Demokrasi. İşaret Yayınları.

Mişe, M. (2024) Uluslararası hukukta müdahale ve kuvvet kullanımının yasaklanması ilkleri bağlamında siber saldırılar [Yüksek Lisans Tezi]. İzmir Dokuz Eylül Üniversitesi

Muslihan, M. (2024). Dış politika istihbarat ilişkisi Mossad örneği [Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi.

Önder, H.M. (2024). İstihbarat analiz hatası olarak bilişsel kapanma ihtiyacı: Yom Kippur Savaşı örneği. İstihbarat Çalışmaları ve Araştırmaları Dergisi, 3(1), 80-79.

Özdemir, A. (2025). İran’ın nükleer anlaşması ve israil’in tutumu üzerine güncel bir çözümleme. Uluslararası Siyaset Dergisi, 3(1), 99-102.

Özel, E. (2019). İstihbarat servisleri. Lilith Yayınevi.

Stein, E. (2024). Ortadoğu’da uluslararası ilişkiler: Hegemonya stratejileri ve bölgesel düzen. FOL Yayınları.

Yesevi, Ç. (2014). İsrail istihbaratı ve Mossad. Kripto Yayınları.

Yiğit, H. (2017). Orta Doğu’daki güvenlik sorunlarının bölgesel güvenlik yapılanmasına etkisinin analiz [Yüksek Lisans Tezi]. Uludağ Üniversitesi.

İndir

Yayınlanmış

2026-07-15

Nasıl Atıf Yapılır

KAYAPINAR, İzzettin, & CİHANGİR, M. (2026). MOSSAD’IN ULUSLARARASI OPERASYON STRATEJİLERİ ÜZERİNE BİR ANALİZ: AN ANALYSIS OF MOSSAD’S INTERNATIONAL OPERATIONAL STRATEGIES. Socrates Journal of Interdisciplinary Social Researches, 12(67), 205–224. https://doi.org/10.5281/zenodo.21371833